Felsefe ve Yapay Zekâ Bölümü öğretim üyemiz Prof. Dr. Kelly James Clark'ın yürütücülüğünü üstlendiği “In What Can I Hope?: Spiritual Yearning in the Nones and Dones” başlıklı uluslararası ve çok disiplinli araştırma projesi, Templeton ve Hill College tarafından desteklenen prestijli bir küresel araştırma fonuna hak kazandı.
Bütçesi 100.000 ABD doları olarak belirlenen proje, herhangi bir dini aidiyeti bulunmayanlar (“Nones”) ile mevcut dini inançlarını veya kurumlarını terk edenlerin (“Dones”) yaşadığı spiritüel özlemin (spiritual yearning) felsefi sınırlarını teorik ve ampirik çalışmalar ışığında derinlemesine inceliyor.
Araştırmanın temel hedefleri; spiritüel özlemin doğasındaki entelektüel ve ahlaki erdemler ile zaafları aydınlatacak ve bunun insanın gelişimiyle (human flourishing) ilişkisini kuracak güçlü bir teorik çerçeve geliştirmek; spiritüel tatmin durumunun kapalı fikirliliğe veya dogmatizme yol açma riski ile spiritüel özlemin teşvik ettiği epistemik tevazu (epistemic humility) ve açıklık arasındaki felsefi gerilimi analiz etmek; din ve inanç aidiyetini geride bırakmanın beraberinde getirdiği epistemolojik kopuşların, bireylerin bilgi kaynaklarını ve otoriteyi yeniden değerlendirme süreçlerini nasıl şekillendirdiğini araştırmak.
Projenin baş yürütücüsü olan öğretim üyemiz Prof. Dr. Kelly James Clark'ın yanı sıra, bölüm başkanımız Prof. Dr. Enis Doko da bu küresel çaplı projede araştırmacı olarak yer alıyor.
Enis Doko, projeye İslam düşünce geleneği ve tasavvuf perspektifinden katkı sunarak “From Ḥayra to Ṭalab: A Sufi Account of Spiritual Yearning, Epistemic Humility, and Human Becoming” başlıklı alt çalışmayı yürütecek. Bu çalışmayla hedeflenen, hayretten (ḥayra) talebe (ṭalab) uzanan süreçte insanın bir arayış yolcusu olarak spiritüel özleminin nasıl epistemik bir erdeme dönüşebileceğini incelemek.
Ekim 2026 ile Eylül 2028 tarihleri arasında yürütülecek olan proje; felsefe, teoloji, din bilimleri, erdem etiği ve sosyal bilimleri bir araya getiren interdisipliner bir yapıya sahip.
Proje ekibinde Türkiye, Endonezya, Tayland, Nijerya, Brezilya, Çin, İran, Hindistan ve ABD gibi dünyanın dört bir yanından, farklı dini ve kültürel geçmişlere sahip saygın araştırmacılar bulunuyor.
Farklı medeniyetlerin düşünce gelenekleri arasında kalıcı köprüler kurmayı hedefleyen projenin en önemli ayaklarından biri olarak, 2028 yılı ilkbaharında İstanbul'da kapsamlı ve uluslararası bir konferans düzenlenmesi planlanıyor.
Araştırma sürecinin sonunda uluslararası hakemli dergilerde makaleler yayımlanması, ruh sağlığı uzmanları ve eğitimciler için kılavuz niteliğinde bir teorik çerçeve belgesi oluşturulması ve geniş kitlelere hitap eden yarı-akademik bir kitabın literatüre kazandırılması planlanıyor.
